مـجـتـمـــع کســب و کــار راد

هوش هيجاني به شيوه دکتر راد

قسمت اول

نويسنده: دکتر حسين اميني راد

ممکن است شما وارد جايي مي شويد و شروع به سلام و احوالپرسي مي کنيد، اما مخاطب شما خيلي گرم احوالپرسي نمي کند. معمولا وقتي که شما در مقابل يک فرد قرار مي گيريد و مخاطب با شما خيلي گرم احوالپرسي نمي کند، اولين چيزي که به ذهن شما خطور مي کند اين است که نسبت به من بي احترامي شده است. وقتي که شما احساس کنيد که به شما بي احترامي شده است يعني اينکه شما حس مي کنيد که وجهه خود را از دست داده ايد که اينها پيامد آن احوالپرسي سرد مخاطب شماست. البته ممکن است که شما اينگونه فکر نکنيد اما اتفاقي که مي افتد به شکل ناخودآگاه اين گونه است که من دارم حرمتم را از دست مي دهم. انسان ها وقتي که در معرض از دست دادن چيزي قرار بگيرند آن حسي که بر آن ها غالب مي شود حس ترس و خشم است. حال ترس جداست و خشم جداست. البته فرق نمي کند که شما چه چيزي از دست مي دهيد. به عنوان مثال فرض کنيد که فرد سلامتي خود را از دست مي دهد يا يک وقت ممکن است فرد شغل خود را از دست بدهد يا يک وقت فرد ممکن است که پول خود را از دست بدهد و يا يک نفر ممکن است دوست داشتن بقيه را از دست بدهد. يعني اين از دست دادن چيزي که براي انسان مهم است همواره در انسان يک تيپ از واکنش ها را منجر مي شود. شما وقتي که اموالتان را از دست مي دهيد و در اين زمينه ترس داشته باشيد و احساس کنيد که نسبت به شما ناعدالتي شده است واکنشي در شما ايجاد مي شود. وقتي در معرض چنين چيزي قرار مي گيريد ديگر براي شما فرقي نمي کند که اين ترس، ترس از دست دادن جان است يا ترس از دست دادن پول است و يا ترس از دست دادن آبروي اجتماعي است. در واقع اينها ريشه ها هستند. آن چيزي که در همه انسان ها و حتي در حيوانات يکسان است اين است که معمولا همه واکنش يکساني دارند. اگر شما يک گربه را کنار ديوار گير بيندازيد گربه هم شروع به جيغ کشيدن و چنگ انداختن مي کند. انسان ها هم وقتي در موقعيت ترس قرار مي گيرند شروع مي کنند به داد زدن، جيغ کشيدن، زدوخورد و يا بلند صحبت کردن. اين يک واکنش طبيعي نسبت به ترس است البته فارغ از اينکه آن عامل ترس چه باشد.

در واقع مي خواهم بگويم که هيجانات ما واکنش هاي يکساني دارند حال اين هيجان هر چه مي خواهد باشد. مثل ترس، خشم، غم، شادي يا ترس. اما عواملي که براي براي انسان ها آن هيجان را ايجاد مي کند متفاوت است و اين بستگي به ارزش هايانسان ها دارد. به عنوان مثال فرض کنيد که براي يک نفر که شما وقتي پول او را بگيريد خشمگين شود ولي با او با صداي بلند صحيت کنيد خشمگين نشود و ديگري بر عکس.

بنابراين اول بايد هيجان را بشناسيم و بعد ببينيم که هيجان چگونه باعث رفتار مي شود. اما چيزي که در اينجا مهم است اين است که من دليل اين رفتار خودم را بفهمم. يعني اگر يک جايي عصباني شدم بفهمم که اين عصبانيت من ناشي از چيست. حال بايد به اين فکر کنم که مثلا اگر اميني راد جواب سلام مرا نداد آيا من حرمتم شکسته شد؟ يا آيا اصلا اين موضوع براي من مهم است؟ سوالات پي در پي خودم از خودم باعث اين مي شود که من دليل اصلي را يافته و بفهمم که رفتار هيجاني من بي مورد است سپس منجر به اين مي شود که من هيجان خودم را کنترل کنم. به عنوان مثال در خيابان در حال رانندگي هستيد و يک خودرو جلوي شما پيچيد. به احتمال زياد خشمگين مي شويد و به اين دليل خشمگين مي شويد که ناعدالتي رخ داده است. حالا بايد به اين موضوع فکر کنيدکه اگر جلوي خودروي شما پيچيد و شما عصباني شويد. آيا ارزش هايي که براي شما مهم است با ارزش هايي که براي او مهم است يکي هست؟ . آيا شما مي توانيد ارزش هاي او را تغيير دهيد و ارزش هاي خودتان را به او بقبولانيد؟ در واقع شما نمي توانيد با عصبانيت خودتان رفتار آدم ها را تغيير دهيد. نمي توانيد نگرش افراد را خشمگين شدن خودتان تغيير دهيد.

از ديدگاه گلمن، هوش هيجاني مجموعه مهمي از توانايي هايي است که فرد بتواند انگيزه خود را حفظ نمايد، در مقابل ناملايمات پايداري نمايد و تکانش خود را کنترل کند و کاميابي را به تعويق بياندازد، حالات روحي خود را تنظيم نمايد و نگذاردپريشاني خاطر، قدرت تفکر او را خدشه دارد سازد. با ديگران همدلي کند و اميدوار باشد.

توصيه هاي عملي براي بهبود و تقويت هوش هيجاني عبارتند از:

• شناسايي حالات هيجاني
• درک هيجان
• تنظيم و کنترل هيجان
• استفاده موثر از هيجان از طريق ابزار هيجان هاي پنهان و برخورد سازنده با تعارض

اين محتوا را از دست ندهيد: ابزارهاي مديريتي رايگان

www.radbusiness.ir